Ο Ιούνιος αναδεικνύεται σε κρίσιμο μήνα για τη χώρα μας, με σημαντικές ανακοινώσεις και αποφάσεις.
Μόνο αυτή την εβδομάδα, ο ΟΟΣΑ θα δημοσιοποιήσει τις νέες εκτιμήσεις για τα κράτη-μέλη, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ανακοινώσει τις συστάσεις της στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου και θα εξετάσει το αίτημα 12 χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, για την ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής σχετικά με τις αμυντικές δαπάνες.
Την ίδια ημέρα, σύμφωνα με δημοσίευμα του Politico, η Κομισιόν θα επισημάνει ότι δεν θα υπάρξει παράταση του Ταμείου Ανάκαμψης, αναγκάζοντας τις χώρες που δυσκολεύονται να απορροφήσουν τα δικαιούμενα κονδύλια να επαγρυπνούν.
Αν και η ελληνική οικονομία δεν έχει επιτύχει τις βέλτιστες επιδόσεις, παραμένει σε θετική κατεύθυνση και σε πολλές περιπτώσεις, από δημοσιονομική άποψη, είναι σε καλύτερη θέση από τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες (ρυθμός ανάπτυξης, πλεονασματικός προϋπολογισμός, υψηλό πρωτογενές πλεόνασμα).
Η κατάσταση αυτή θα αποκαλυφθεί στις 4 του μήνα, όταν η Κομισιόν θα ανακοινώσει τις συστάσεις της προς τα κράτη-μέλη στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου.
Απόφαση για τη ρήτρα διαφυγής
Η Ελλάδα, μαζί με άλλες 12 χώρες, είχε υποβάλει το αίτημα για ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής πριν τις 30 Απριλίου, προκειμένου να εξαιρεθούν οι αμυντικές δαπάνες από τα όρια αύξησης των δαπανών.
Την Τετάρτη αναμένεται η Κομισιόν να ανακοινώσει την αξιολόγηση του ελληνικού αιτήματος, αποκαλύπτοντας το “έτος βάσης” για τον υπολογισμό των αμυντικών δαπανών, που δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 1,5% του ΑΕΠ ετησίως. Η αύξηση των δαπανών θα υπολογίζεται σε σχέση με το 2021, όταν οι αμυντικές δαπάνες ανήλθαν στο 2,7% του ΑΕΠ, κάτι που περιορίζει το όφελος για την Ελλάδα. Ωστόσο, φαίνεται πως το 2024 ως “έτος βάσης” θα προσφέρει μεγαλύτερο όφελος, με τις δαπάνες στο 2,2% του ΑΕΠ, “κερδίζοντας” περίπου 500 εκατ. ευρώ για το 2026.
Ταυτόχρονα, σύμφωνα με το Politico, επικρατεί αναβρασμός σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, καθώς η Κομισιόν αναμένεται να δηλώσει ότι το Ταμείο Ανάκαμψης θα λήξει στις 31 Αυγούστου 2026, κλείνοντας την πόρτα σε οποιαδήποτε παράταση, γεγονός που θα προκαλέσει απογοήτευση σε χώρες όπως η Ιταλία, η Ισπανία, η Πολωνία και η Πορτογαλία.
Καμία παράταση στο Ταμείο Ανάκαμψης
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Κομισιόν θα επισημάνει ότι δεν υπάρχει νομική βάση για την επέκταση του Ταμείου Ανάκαμψης, παρά τις εκκλήσεις ορισμένων κρατών-μελών. Παρ’ όλα αυτά, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σκοπεύει να προσφέρει περισσότερη ευελιξία στο υπάρχον πλαίσιο, επιταχύνοντας τις αξιολογήσεις και παρέχοντας περισσότερο χρόνο στις χώρες για να αποδείξουν ότι πληρούν τους στόχους, χωρίς να παραβιάζονται οι κανόνες.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα κατατάσσεται ψηλά μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ όσον αφορά τις εκταμιεύσεις από το Ταμείο Ανάκαμψης. Ωστόσο, οι δημόσιες υπηρεσίες πρέπει να επιδοθούν σε αγώνα δρόμου για να ολοκληρώσουν τα ορόσημα εντός προθεσμιών και να απορροφήσουν το σύνολο των διαθέσιμων κονδυλίων.
Αξιοσημείωτο είναι ότι η Ελλάδα, στις αρχές Μαΐου, κατέθεσε το αναθεωρημένο σχέδιο ανάκαμψης “Ελλάδα 2.0”, αναμένοντας την έγκρισή του από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Μετά την έγκριση, η Αθήνα προγραμματίζει να ζητήσει την εκταμίευση της έκτης δόσης, που ανέρχεται σε 3,9 δισ. ευρώ, περιλαμβάνοντας επιχορηγήσεις και δάνεια.
