Με την έγκριση από τη Βουλή της σύμβασης παραχώρησης, η οποία εξετάζεται σήμερα στην αρμόδια επιτροπή, ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση για την εκτέλεση ενός από τα μεγαλύτερα οδικά έργα στην Ελλάδα, του τμήματος Χανιά – Ηράκλειο του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), με προϋπολογισμό 1,75 δις ευρώ.
Το Δημόσιο, πέρα από τη χρηματοδοτική του συμμετοχή για την κατασκευή του έργου (693 εκατ., εκ των οποίων τα 200 θα προέλθουν από το Ταμείο Ανάκαμψης, συν 99 εκατ. αν ασκηθεί το δικαίωμα προαίρεσης για το τμήμα Κίσσαμος – Χανιά), αναλαμβάνει επίσης την επιδότηση των διοδίων (πληρωμή σκιωδών διοδίων) κατά τη διάρκεια της παραχώρησης (35 χρόνια).
Η δαπάνη για το έργο παραχώρησης υπολογίζεται σε 343,8 εκατ. ευρώ (τμήμα Χανιά – Χερσόνησος) αν το δικαίωμα προαίρεσης είναι ανενεργό, και σε 400,7 εκατ. ευρώ αν είναι ενεργό (343,8 εκατ. για Χανιά – Χερσόνησος και 56,9 εκατ. για Κίσσαμος – Χανιά). Τα παραπάνω ποσά αφορούν την προεξοφλημένη αξία (παρούσα αξία) και θα επιβαρύνουν το Εθνικό Σκέλος του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΑΠΔΕ), καλυπτόμενα από τον κρατικό προϋπολογισμό.
Η αποζημίωση αυτή ανέρχεται στο 64,62% του τιμήματος διόδιου που πληρώνει ο χρήστης, με τη δυνατότητα μείωσης ή και ολοκληρωτικής κατάργησης αν διαπιστωθεί ετήσια υπέρβαση της απόδοσης σχετικής επένδυσης.
Το μέγιστο κόστος διοδίων για οχήματα κατηγορίας 2 (με ή χωρίς ρυμουλκούμενο και ύψος μέχρι 2,2 μ.) ορίζεται σε 0,053 ευρώ/χλμ. (χωρίς ΦΠΑ), όπως ισχύει σε όλους τους εθνικούς αυτοκινητόδρομους. Επίσης, ο παραχωρησιούχος υποχρεούται να εγκαταστήσει ένα σύστημα διοδίων που θα εξασφαλίζει τη δίκαιη χρέωση των χρηστών με βάση την διανυόμενη απόσταση μέσω ηλεκτρονικών σημείων.
Η σύμβαση παραχώρησης, που υπογράφηκε τον Μάιο μεταξύ του Δημοσίου, της παραχωρησιούχου εταιρίας «Δικταίον Παραχωρήσεις ΜΑΕ» και της ΓΕΚ Τέρνα, καθορίζει προσωρινή λειτουργία μετωπικών σταθμών διοδίων (ΜΣΔ) κατά την μερική λειτουργία, υπό την προϋπόθεση ότι θα έχουν ολοκληρωθεί συγκεκριμένα τμήματα του έργου. Αυτοί οι μετωπικοί σταθμοί θα καταργηθούν μόλις ολοκληρωθεί το σύνολο του έργου, και θα εφαρμοστεί το αναλογικό ηλεκτρονικό σύστημα διοδίων.
Συγκεκριμένα, επιτρέπεται η προσωρινή επιβολή μετωπικών διοδίων όπως εξής:
- Προσωρινός Μετωπικός Σταθμός Διοδίων μεταξύ των ανισόπεδων κόμβων Γεωργιούπολης και Ατσιπόπουλου, εφόσον διατεθούν σε κυκλοφορία τα τμήματα Βρύσες/Βάμος – Ατσιπόπουλο και Αμάρι Σκαλέτα/Λατζιμά, συνολικού μήκους 34,3 χλμ. Υπάρχει επίσης η προϋπόθεση ολοκλήρωσης των εργασιών πολιτικού μηχανικού για την αναβάθμιση της παράκαμψης Ρεθύμνου μήκους 7 χλμ.
- Προσωρινός Μετωπικός Σταθμός Διοδίων μεταξύ Φόδελε και Λινοπεραμάτων, με την αποδοχή σε κυκλοφορία του τμήματος Φόδελε – Λινοπεράματα μήκους 13 χλμ. και προϋπόθεση της ολοκλήρωσης των εργασιών πολιτικού μηχανικού για την αναβάθμιση της παράκαμψης Ηρακλείου μήκους 35,2 χλμ.
- Προσωρινός Μετωπικός Σταθμός Διοδίων μεταξύ Αγίων Πάντων και Βάμου/Βρυσών, με την αποδοχή του τμήματος Σούδα – Α/Κ Βρυσών/Βάμου μήκους 25,15 χλμ., 6 μήνες προτού λήξει η Περίοδος Μελετών Κατασκευών (Περίοδος ΤΙ), υπό την προϋπόθεση ολοκλήρωσης των εργασιών για την αναβάθμιση της παράκαμψης Χανίων μήκους 8 χλμ.
Διαδρομές που εξυπηρετούν αστικές μετακινήσεις μεταξύ κόμβων δεν θα επιβαρύνονται με διόδια: στην παράκαμψη Χανίων: Βαμβακόπουλο, Μουρνιές, Σούδα (Νέος Προαίρεση). Στην παράκαμψη Ρεθύμνου: Ατσιπόπουλο, Αγ. Γαλήνης, Αμαρίου. Στην παράκαμψη Ηρακλείου: Γαζίου, Πανεπιστημίου (νέος), Μεσαρά – Τυμπακίου, Φοινικιάς (νέος), Παπαναστασίου Κνωσσού, Βιομηχανικής – Βιάνου.
Έπένδυση έως 243,5 εκατ. ευρώ
Η ΓΕΚ Τέρνα έχει υποβάλει στο υπουργείο Υποδομών έγγραφα που αφορούν πρόγραμμα Κοινού Εξασφαλισμένου Ομολογιακού Δανείου έως 1,301 δις ευρώ από τις Alpha Τράπεζα, Εθνική Τράπεζα, Eurobank και Πειραιώς.
Σύμφωνα με τη σύμβαση, τα δάνεια του παραχωρησιούχου ανέρχονται σε 1,079 δις ευρώ (συμπεριλαμβανομένης της προαίρεσης, 971,8 εκατ. χωρίς αυτή). Η δεσμευτική επένδυση του παραχωρησιούχου διακρίνεται σε μετοχικό κεφάλαιο 131,412 εκατ. και σε δευτερογενές χρέος 87,963 εκατ. (σύνολο 219,375 εκατ. ευρώ). Σε περίπτωση υλοποίησης της προαίρεσης, η συνολική δεσμευτική επένδυση της ΓΕΚ Τέρνα θα διαμορφωθεί σε 243,567 εκατ. ευρώ.
