Όταν περιηγείσαι σε παλιές φωτογραφίες της Αθήνας, καταλαβαίνεις πόσο έχει αναμορφωθεί η πρωτεύουσα. Πρόκειται για μια συνολική μεταμόρφωση.
Αν έχεις μεγαλώσει στην Αθήνα, νομίζοντας ότι γνωρίζεις πολλά για την πόλη σου, ίσως ανακαλύψεις ότι στην πραγματικότητα ξέρεις πολύ λίγα για το παρελθόν της. Μία από τις παρακάτω φωτογραφίες προσφέρει μια σπάνια ματιά στην παλιά Αθήνα. Μπορείς να προσπαθήσεις να αναγνωρίσεις ποια περιοχή απεικονίζεται;
Κουίζ για την παλιά Αθήνα: Μπορείς να διακρίνεις την περιοχή; Είναι ένα από τα πιο κεντρικά σημεία της πόλης
- Ομόνοια
- Σύνταγμα
- Πανεπιστημίου
- Σταδίου
Η απάντηση στο κουίζ για την παλιά Αθήνα
Στη φωτογραφία, τραβηγμένη τη δεκαετία του 1890, διακρίνεται η πλατεία Ομονοίας, συγκεκριμένα η πλευρά που βρίσκεται μπροστά στην οδό Αθηνάς. Αντίκρυ σε αυτήν, είναι η οδός Σταδίου.
Η φωτογραφία έχει δημοσιευθεί στη σελίδα Facebook Liza’s Photographic Archive of Greece – Φωτογραφικά άλμπουμ της Ελλάδας (Αρχείο: Kringla).
Δες την τρέχουσα εικόνα του σημείου (από την ιστοσελίδα iloveoldathens.blogspot.com)
Η ιστορία
Το 1832, η Διοικητική Επιτροπή της Ελλάδας ανέθεσε στους αρχιτέκτονες Έντουαρτ Σάουμπερτ και Σταμάτη Κλεάνθη την οργάνωση της νέας Αθήνας. Τα πρώτα σχέδια του 1833 περιλάμβαναν το βασιλικό παλάτι και υπουργικά κτίρια στη σημερινή τοποθεσία της πλατείας, αλλά το σχέδιο δεν προχώρησε.
Το 1834, ο Λέο φον Κλέντσε επανεξέτασε τα σχέδια και πρότεινε την ανέγερση του Καθεδρικού Ναού των Αθηνών. Ωστόσο, οι προτάσεις του Γερμανού αρχιτέκτονα Λούντβιχ Λάνγκε για μια εντυπωσιακή εκκλησία αφιερωμένη στον Σωτήρα αποκλείστηκαν λόγω του υψηλού κόστους.
Παρά την απόφαση του 1835 για ανέγερση του βασιλικού παλατιού νοτιοανατολικά, η πλατεία, η οποία καθορίστηκε το 1846, αρχικά ονομάστηκε Πλατεία Ανακτόρων, αργότερα Πλατεία Όθωνος, και τελικά Πλατεία Ομονοίας μετά την εκθρόνιση του βασιλιά το 1862.
Σε αντίθεση με την Πλατεία Συντάγματος, που καθιερώθηκε ως κέντρο διασκέδασης από την αρχή, η πλατεία Ομονοίας αποκτά ψυχαγωγικές χρήσεις κυρίως στα τέλη του 19ου αιώνα.
Η περιοχή συνδέθηκε με το δίκτυο αποχέτευσης το 1866, ενώ το τραμ άρχισε να εξυπηρετεί την πλατεία το 1882. Το 1895, η σιδηροδρομική γραμμή Πειραιά-Θησείου επεκτάθηκε μέχρι την Ομόνοια μέσω υπόγειας σήραγγας. Το 1904, η γραμμή ηλεκτροδοτήθηκε, αντικαθιστώντας τις ατμοκίνητες αμαξοστοιχίες με ηλεκτρικές. Η πλατεία ασφαλτοστρώθηκε το 1905 και συνδέθηκε με δημόσιο ηλεκτροφωτισμό το 1910.
Η λειτουργία νέου σταθμού το 1930 οδήγησε σε πλήρη αναμόρφωση του χώρου. Εγκαταστάθηκαν κίονες γύρω από την πλατεία με γλυπτές αναπαραστάσεις των Μουσών, αν και αυτή η διακόσμηση γρήγορα ξεθώριασε το 1940. Στη δεκαετία του 1950, η περιοχή άλλαξε με την ανέγερση ψηλών κτιρίων και τη δημιουργία υπόγειων εμπορικών χώρων.
Το 1988, το άγαλμα του Δρομέα του Κώστα Βαρώτζου τοποθετήθηκε στην πλατεία, αλλά αποσύρθηκε το 1994. Δεν διακόπηκε η ανακαίνιση της περιοχής, με σημαντικά έργα να γίνονται εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004.
Το 2020 εγκαινιάστηκε η ανακαινισμένη πλατεία, με έναν επιβλητικό συντριβάνι και γρασίδι, επαναφέροντας την ατμόσφαιρα της δεκαετίας του 1960, χρηματοδοτούμενη από ιδιωτικές δωρεές.
